Konuk Yazar, 22 Nisan
2003
Mehmet Ali Dolmaci
Bir Renk
"Sana birsey soyleyecegim" dedi kisik bir sesle. Onemli bir sirrini aciklayacagi belliydi. Yaklasik uc aydir tanisiyorduk, ve ondan hoslaniyordum. Bir kadinla erkegin birbirini tanima surecinde siradisi bir noktada oldugumun farkinda degildim.
"Ben Bahai'yim" dedi gozlerimin icine bakarak. Ne tepki verecegimi bilemedim. Evet, Bahailigin kokenlerini az cok biliyordum, Kibris Turk toplumunda bu inanisin takipcilerinin oldugunu da. Hatta Bahailigin kurucusu olan Bahaullah'in ailesinden biri olan Suphi Ezel'in Magusa'ya surgun edildigini ve orada hayata veda ettigini de biliyordum. Da, ben bu karsimda oturan guzel kizin kalbini calmaya ugrasirken, bu kadar tarihsel olay araya nasil girmisti?
Tipik bir Kibrisli Turk'tu. Onu baskalarindan ayirt edecek herhangi bir ozelligi de yoktu. Tek farki burada ortaya cikmisti iste. Allah'a inansa da, inanmasa da, dinin sartlarini yerine getirse de getirmese de, siradan bir musluman kokenli Kibrisli Turk bunu konu yapma ihtiyacini hissetmezdi. Ama o hissediyordu, ve bu ikimiz icin de onemliydi.
Sonrasi, ard arda sordugum sorular ve cevaplari. Meger ailesi, ve 'cemaati' disinda cok az insana soylemis. Meger biz farkinda olmadan, o hayati boyunca hep kendini azinlik gibi hissetmis. (Bir keresinde, lisedeyken bir arkadasina anlatacak olmus, onun da umursamaz tepkisi soyle olmus: 'Carpilacayik da.'!) Biz (sozde musluman cogunluk) din kurallarini takmazken, o ve ailesi itinayla kendi inanisinin gereklerini yerine getirmeye calismis. Ve bir yigin 'farkli' olmaya dair yasanmislik deneyimi.
Sonucta o guzel kizin kalbini calamadim, gitti baska bir 'musluman' Kibrisli Turk'e yar oldu. Ama benim aklimda o guzel gozleriyle bana bakip paylastigi sirri kaldi.
Beklenmeyen bir azinlik. Herhalde sayilari 300 civarinda olan Kibrisli Turk Bahaileri boyle tanimlayabilirim. Etnik koken ayni, linguistik bir fark yok, ama 'cemaatlesmeye' baslayali yarim yuzyillik bir deneyimi olan, Suphi Ezel'den dolayi Kibris'la baglari cok geriye giden bir topluluk var ortada. Kibrisli Turkler arasinda bir renk. Yillar sonra tanistigim, Rum tarafindan Kuzey'e gecen Bahai bir Amerikali bana kendi inanisinin Kibrisli Turkler arasinda Rumlara gore cok daha fazla ilgi gordugunu soylemisti. Turk tarafinda cemaatin sayisi yuzlerle ifade edilirken, onyillar suren cabalar sonucu Turk tarafinin dort kati nufusa sahip 'muhafazakar- ortodoks' Rum toplumunda ancak bes kisiyi Bahailige dondurebilmisler. Yorum sizin.
Kuzey'in renkleri. Kibrisli Turkler, Turkiyeli Turkler, Turkiyeli Kurtler, Rumca konusan Kibrisli Turkler, Rumca konusan Karadenizli Turkiyeliler, Cingeneler, Bahailer, Linobambagiler, Rumlar, Maronitler . . . Keske birbirimizi daha cok, daha iyi taniyabilsek.